Mąż umarł w sierpniu. Przed świętami przyszła kartka z pensjonatu w Zakopanem – podziękowanie dla państwa za coroczny luty i “pozdrowienia dla małżonki”. Ja w Zakopanem nie byłam ani razu. Mąż jeździł tam co roku “do sanatorium”.
Kartka leżała na wycieraczce między rachunkiem za gaz a reklamówką z Biedronki. Zwykła kartka pocztowa – Giewont w słońcu, pod spodem ozdobnym drukiem “Pensjonat Pod Reglami, Zakopane”. Podniosłam ją odruchowo, jak się podnosi pocztę, którą się potem odkłada na stos do przejrzenia. Ale moje oczy złapały słowo “małżonka” i nogi zrobiły się ciężkie.
“Szanowni Państwo! Dziękujemy za coroczne odwiedziny w lutym. Mamy nadzieję, że i w tym roku będziemy mogli Państwa gościć. Pozdrowienia dla Małżonki! Serdecznie – Halina i Kazimierz Morawscy.”
Przeczytałam dwa razy. Potem trzeci. Potem usiadłam na taborecie w przedpokoju, w kurtce i z jednym butem, i siedziałam tak chyba kwadrans.
Zdzisław umarł cztery miesiące wcześniej – w sierpniu, na zawał, w ogródku przy domu. Znalazłam go między grządkami pomidorów, z konewką w ręce. Lekarz powiedział, że odszedł szybko, pewnie nawet nie zdążył się przestraszyć.
Trzydzieści sześć lat małżeństwa. Dwoje dorosłych dzieci. Całe życie w Lublinie, na Czubach – najpierw dwupokojowe, potem zamiana na trzypokojowe, potem dzieci się wyprowadziły i zostaliśmy sami w tych trzech pokojach z meblościanką, którą Zdzisław sam składał w osiemdziesiątym siódmym.
Po pogrzebie wszyscy mówili, że Zdzisław był porządnym człowiekiem. I był. Mechanik w zajezdni autobusowej, trzydzieści dwa lata bez przerwy, potem emerytura. Nigdy nie podniósł głosu. Nigdy nie wrócił pijany. Odbierał dzieci ze szkoły, naprawiał krany sąsiadom, w niedzielę gotował rosół – jedyna potrawa, którą umiał, ale robił go naprawdę dobrze.
I co roku w lutym jeździł do sanatorium.
Tak przynajmniej mówił. Na nerki, tłumaczył, bo mu lekarz zalecił, a skierowanie z NFZ to nie jest coś, co się marnuje. Wyjeżdżał na trzy tygodnie, wracał wypoczęty, lekko opalony, mówił, że górskie powietrze zrobiło swoje. Przywoził mi krówki i oscypek. Dzwonił co wieczór, pytał, czy wszystko w porządku, czy okno w kuchni dalej zacieka. Normalny mąż na normalnym wyjeździe.
Teraz patrzyłam na tę kartkę i myślałam – “pozdrowienia dla małżonki”. Oni mnie znali. Nie z widzenia – ze słyszenia. Zdzisław im o mnie opowiadał. A ja nie wiedziałam, że ten pensjonat istnieje.
Zadzwoniłam tego samego dnia. Ręce mi się trzęsły tak, że musiałam dwa razy wybierać numer. Odebrała kobieta – ciepły głos, góralski akcent.
– Pensjonat Pod Reglami, słucham?
– Dzień dobry, ja… ja dzwonię w sprawie kartki, którą państwo wysłali. Jestem żona Zdzisława Marchewki.
Cisza. Potem ciepło, serdecznie:
– Aaaa, pani Wiesławo! Mąż tyle o pani opowiadał! Jak zdrowie? Bo my tu z mężem gadaliśmy, że pan Zdzisław w tym roku jakoś się nie odezwał w sprawie rezerwacji…
Zamknęłam oczy. Pani Halina mówiła dalej – że pan Zdzisław przyjeżdżał do nich od ośmiu lat, zawsze w lutym, zawsze na dwa tygodnie, zawsze ten sam pokój na poddaszu z widokiem na Giewont. I zawsze z tą samą miłą panią.
– Z jaką panią? – zapytałam i mój głos zabrzmiał jak nie mój.
– No… z żoną. Z panią. Tak nam mówił – “moja żona”. Taka drobna, jasne włosy, bardzo uprzejma. Zawsze pomagała mi sprzątać ze stołu po śniadaniu, nie musiała, ale taka właśnie była.
Drobna. Jasne włosy. Ja mam metr siedemdziesiąt dwa i ciemny brąz, który od pięciu lat przechodzi w siwy.
Rozłączyłam się, chyba nawet nie powiedziałam do widzenia. Usiadłam w kuchni i patrzyłam na kubek Zdzisława – ten z napisem “Najlepszy tata na świecie”, który Agnieszka kupiła mu na Dzień Ojca piętnaście lat temu. Stał tam, gdzie zawsze. Nie wyrzuciłam go po pogrzebie. Nie potrafiłam.
Przez następne dni robiłam coś, czego bym się
